Unia Europejska i sprawa wstąpienia Polski do jej struktur.

I. Co to jest Unia Europejska ?

Unia Europejska jest nowym typem związku między państwami.

Głównym zadaniem Unii Europejskiej jest organizacja współpracy między krajami członkowskimi i między ich mieszkańcami. Do najważniejszych celów Unii należą: zapewnienie bezpieczeństwa, postępu gospodarczego i społecznego oraz ochrona wolności praw i interesów obywateli.

Unia Europejska to gwarancja: demokracji, praw człowieka, prywatnej własności i wolnego rynku.

Hymn Unii Europejskiej - "Oda do radości", jest fragmentem IX Symfonii Ludwiga van Beethovena. Niebieska flaga ze stałą liczbą 12 gwiazdek jest od 1955 r. flagą Rady Europy, a od 1986 r. - również Wspólnot Europejskich i Unii Europejskiej.

Główne instytucje Unii Europejskiej:

Komisja - główny organ wykonawczy Unii. W skład wchodzi 20 członków (po dwóch przedstawicieli z pięciu dużych państw oraz po jednym z pozostałych dziesięciu), tak zwanych komisarzy którzy wybierani są na okres pięciu lat. Obecnie funkcję przewodniczącego sprawuje Jacques Santer. Rolę wiceprzewodniczących pełnią Manuel Martin oraz Sir Leon Brittan. Siedziba komisji znajduje się w Brukseli Zadaniem komisji jest wysuwanie propozycji nowych ustaw oraz kontrola wprowadzania ich w życie.

Rada Unii Europejskiej (dawniej Rada Ministrów) - jest to najwyższy organ decyzyjny oraz polityczny Unii. W skład wchodzą przedstawiciele rządów państw członkowskich (po jednym z każdego kraju członkowskiego). Funkcja przewodniczącego sprawowana jest przez sześć miesięcy, po kolei przez każde państwo członkowskie. W roku 1996 przewodnictwo przejęły Włochy i Irlandia. Zadaniem Rady jest wypracowanie i kontrola ogólnej polityki gospodarczej państw członkowskich.

Parlament Europejski - wybierany jest przez społeczeństwo Unii w wyborach bezpośrednich, co pięć lat. Obecnie liczba posłów wynosi 626. Siedzibą Parlamentu Europejskiego jest Strasburg, gdzie raz w miesiącu odbywają się sesje plenarne. Sekretariat Parlamentu Europejskiego ma siedzibę w Luksemburgu. Obecnie przewodniczącym Parlamentu Europejskiego jest Klaus Hansch. Przewodniczący wybierany jest na okres 2,5 lat. Zadaniem Parlamentu jest: kontrola prac Komisji Europejskiej, podejmowanie inicjatyw ustawodawczych a także zatwierdzanie budżetu Unii.

Trybunał Sprawiedliwości - jest to najwyższy organ sądowy Unii. Trybunał składa się z 15 sędziów (z każdego państwa po jednym). Są oni wspierani przez 9 Rzeczników Generalnych, mianowanych na okres 6 lat. Siedzibą Trybunału jest Luksemburg. Zadaniem Trybunału jest rozstrzyganie sporów pomiędzy państwami członkowskimi a także pomiędzy instytucjami Unii a osobami fizycznymi i prawnymi.

Rada Europejska - to najwyższy organ tworzący politykę Unii. Została powołana do życia w 1974 r. Jej status został określony w Traktacie z Maastricht. W skład jej wchodzą przywódcy państw oraz rządów a także Przewodniczący Komisji Europejskiej. Rada zbiera się na wspólnych posiedzeniach dwa lub trzy razy w roku. Zadaniem Rady Europejskiej jest wyznaczanie ogólnych kierunków politycznych dla działalności Unii.

UE ustanowiła nowe ramy współpracy między państwami członkowskimi. Jej celem jest utworzenie unii gospodarczej, monetarnej i politycznej oraz wprowadzenie wspólnego obywatelstwa.

Unia gospodarcza ma być realizowana przez prowadzenie wspólnej zewnętrznej polityki ekonomicznej oraz przyjmowanie ogólnych zaleceń dotyczących polityki wewnętrznej państw członkowskich. Wprowadzenie jednolitego rynku ma polegać na zniesieniu wszelkich ograniczeń przepływu ludności, usług, dóbr i kapitałów w ramach Unii Europejskiej. Stopniowo ma być wprowadzana dyscyplina budżetowa, kontrolowana przez Komisję.

Polityka zagraniczna będzie realizowana w formie stałych konsultacji i wypracowaniu wspólnego stanowiska. Polityka bezpieczeństwa jest opracowywana wspólnie z Unią Zachodnioeuropejską. Obywatelstwo UE nie zastępuje obywatelstwa państw członkowskich, daje ono prawo do udziału w wyborach lokalnych, Parlamentu Europejskiego i składania do niego petycji oraz zwracania się do rzecznika praw obywatelskich UE. Organy Wspólnot Europejskich (Rada Europejska, Rada Unii Europejskiej, Komisja Europejska, Parlament Europejski, Trybunał Sprawiedliwości, Trybunał Obrachunkowy) stały się organami UE.

Unia monetarna będzie realizowana przez utworzenie Europejskiego Banku Centralnego, ograniczenie wahań kursów walut, podawanie notowań giełdowych i sprawozdań instytucji publicznych oraz dążenie do wprowadzenia jednolitej waluty na obszarze Unii. Chodzi tu oczywiście o wcielenie w życie "dolara Europy" ŕ EURO. Pod koniec marca 1998 r. Komisja Europejska zaaprobowała listę 11 krajów dopuszczonych do europejskiej unii walutowej. Wiadomo zatem, że w strefie euro znajdą się Niemcy, Francja, Włochy, Hiszpania, Holandia, Belgia, Luksemburg, Austria, Irlandia, Finlandia i Portugalia. Kraje te spełniły w większości tzw. kryteria zbieżności finansowej z Maastricht (odpowiednio niski deficyt budżetowy - maksimum 3% PKB, inflacja nie wyższa niż 3,2% rocznie, dług publiczny nie większy niż 60% PKB). Euro zadebiutuje 1 stycznia 1999 r. - na razie w rozliczeniach handlu zagranicznego Unii i operacjach wewnątrzbankowych. Jako własną walutę przyjmie je też od stycznia '99 większość europejskich firm. W sklepach będzie się płacić euro od 1 stycznia 2002 r. Korzyści wynikające z wprowadzenia jednolitej waluty EURO:

Dla przeciętnego mieszkańca Unii Europejskiej:     

- pozbycie się problemu wymiany walut w czasie wyjazdów zagranicznych,

     - łatwość w porównywaniu cen.

Dla gospodarki Unii Europejskiej:     

- łatwość transferu kapitału,

     - wyeliminowanie problemów związanych z wahaniem kursów walutowych.

Jean Monnet, jeden z ojców integracji europejskiej mówił: "My nie tworzymy koalicji państw, my jednoczymy ludzi". Zgodnie z tą myślą, Unia Europejska staje się unią obywateli Europy, przywią...