|
|
 |
| Artykuły > Biologia > Ptaki
|
|
| budowa zewnętrzna
Sylwetka opływowa. Mała głowa zwężająca się ku przodowi z dziobem osadzonym na ruchliwej, o różnej długości szyi. Tułów jest duży, jajowaty. Kończyny przednie są przekształcone w skrzydła. Tylne służą do chodzenia, skakania i pływania. Ciało jest pokryte piórami. Nie wyrastają one równomiernie. Między nimi jest naga skóra. Rozmieszczenie to zwiększa swobodę działania mięśni w czasie lotu. Ptaki nielatające mają pióra rozmieszczone równomiernie. Pióra to przekształcone łuski rogowe gadów.
Pióro składa się z :
Ř dudka – osadzone w skórze i wypełniane powietrzem
Ř stosina – z gąbczastym wnętrzem
Ř chorągiewka – znajdująca się na stosinie, składająca się z :
· promieni
· promyków odchodzących od promieni i zakończonych haczykami ( haczyki zaczepiają się tworząc jedną gładką powierzchnię.
Pióra są wytworami naskórka i dzielimy je na :
q pokrywowe ( zawierające wszystkie elementy )
q puchowe ( bez haczyków )
q sterówki ( zawierające wszystkie elementy )
q lotki (zawierające wszystkie elementy )
q pióra nitkowate ( z miękką stosiną bez chorągiewek )
Pióra są wymieniane – zjawisko to nazywamy pierzeniem się. Następuje to dwa razy w roku :
Ř jesienią następuje zagęszczenie pierza
Ř wiosną przerzedzenie
Skóra jest sucha, bezbarwna, bez gruczołów. U niektórych ptaków występuje gruczoł kuprowy zawierający tłuszcz i tym tłuszczem niektóre ptaki ( np. kaczki, łabędzie ) za pomocą dziobów namaszczają sobie pióra. U niektórych ptaków ( np. indyk, kogut ) skóra ma ostrzejsze zabarwienie – czerwone.
.
.
.
.
.
Szkielet
Lekki, wytrzymały, zwarty, zbudowany z kości pneumatycznych – wypełnionych powietrzem.
Kręgosłup :
q odcinek szyjny : 9 – 25 kręgów. Kręgi szyjne mają łuki górne, tworzące kanał rdzeniowy i wyrostki poprzeczne oraz stawowe
q odcinek piersiowy : 3 – 10 kręgów, z których wszystkie lub niektóre mogą być ze sobą zlane – ma to znaczenie w czasie lotu. Kości piersiowe zlane notarium od nich odchodzą żebra łączące się z mostkiem. Żebro dzieli się na dwa odcinki : grzbietowy i brzuszny. U ptaków latających na mostku jest grzebień kostny. Do niego doczepione są mięśnie klatki piersiowej poruszające skrzydłami. Ostatni krąg piersiowy zrasta się z :
q odcinek lędźwiowo-krzyżowy tworzący jedną zwartą kość – synkarium, składa się z 10 – 22 kręgów, stanowi on oparcie dla kończyn tylnich w czasie lotu. To zwarcie kręgosłupa wspomaga utrzymanie na długi czas poziomej pozycji kończyn
q mała ilość kości ogonowych z ostatnim sterczącym ku górze, na którym osadzone są sterówki
Czaszka
Zbudowana z kości lekkich, silnie spreumatyzowanych. Kości czaszki górnej tworząc jednolite sklepienie. Nie ma szwów. Są 4 kości potyliczne i kości słuchowe. W uchu środkowym jest 1 kosteczka – strzemiączka. Duże oczodoły, dziób. Od strony spodniej nie ma spodniego zamknięcia.
Pas barkowy
Duża kość krucza. Są 2 kości krucze opierające się na mostku oraz z końcem odchodzące do obojczyka i tworzące panewkę dla kości ramieniowej kończyny przedniej. Silnie związany z mostkiem. Blaszkowate, wydłużone, cienkie łopatki.
Pas miednicowy
3 pary kości :
¨ biodrowe
¨ kulszowe
¨ łonowe
Zrastają się ze sobą. Miednica od spodu jest otwarta – u samic umożliwia składanie jaj i lekki szkielet.
Kończyny przednie
Jedna kość ramieniowa. 2 kości przedramienia : promieniowa i łokciowa silnie rozwinięte kości nadgarstka : kosteczki drugiego szeregu zrastają się ze sobą i z kośćmi śródręcza... |
|
| |
|
|
|
