CZYNNIKI KLIMATOTWÓRCZE 1. Czynniki fizyczno-geograficzne - położenie w średnich szerokościach geograficznych - położenie w centralnej Europie pomiędzy lądem Euroazjatyckim na wschodzie, a wielkim zbiornikiem wodnym Atlantyku - uprzywilejowanie termiczne dzięki ciepłemu prądowi zatokowemu - nizinny charakter kraju - równoleżnikowe ułożenie krain geograficznych 2. Czynniki cyrkulacyjne - powietrze polarno morskie kształtowane nad Atlantykiem przynosi lata chłodne i wilgotne, zimy ciepłe i wilgotne ( 70 % dni w ciągu roku ) - powietrze polarno kontynentalne przynosi lata gorące i suche, zimy mroźne i suche ( ok. 30 % dni ) - powietrze arktyczne kształtowane nad Grenlandią i Europą Północno Wschodnią przynosi mroźne i wilgotne zimy, a także wczesno jesienno i późno wiosenne przymrozki - powietrze zwrotnikowo morskie i kontynentalne napływa latem i jesienią przynosząc wysokie temperatury, w październiku kształtuje polską złotą jesień, w lecie morze przynosić gwałtowne burze 3. Czynniki radiacyjne Związane z kątem padania promieni słonecznych, a tym samym ogrzaniem powierzchni kraju. Wysokość Słońca na krańcach południowych jest o 6O większa niż nad Bałtykiem CECHY KLIMATU- duża różnorodność i zmienność typów pogody z dnia na dzień - przewaga wiatrów zachodnich - duże zachmurzenie, a zmniejszone usłonecznienie i promieniowanie słoneczne - uprzywilejowanie termiczne - występowanie sześciu pór roku - narastanie kontynentalizmu z zachodu na wschód TEMPERATURA Kształtuje się pod wpływem : - napływu różnych mas powietrza i związanego z nim kierunków wiatrów - stopnia zachmurzenia - wzniesienia n.p.m. - transformacji napływającego powietrza pod wpływem charakterystycznego podłoża Średnie temperatury roczne wahają się w granicach od 6 O do 8,5 O C. Najcieplejszymi obszarami są: Niż. Śląska, zachodnia część Kotliny Sandomierskiej, Niź. Wielkopolska. Najniższe wartości temperatury notowane są w północno-wschodniej części kraju - na Wyż Kielecko-Sandomierskiej, na Roztoczu i na Pojezierzu Pomorskim. Obszary górskie mają piętrowy układ temperatury co prowadzi do obniżania średniej rocznej temperatury wraz ze wzrostem wysokości Zimą zarysowuje się wyraźny spadek temperatury z zachodu na wschód, czyli w kierunku południkowym Najzimniejsza jest północno-wschodnia część kraju (poniżej -4°C ), a najcieplejsze - wybrzeże i tereny wzdłuż doliny Odry (około 0 OC). Latem rozkład temperatury nawiązuje do rozkładu rocznego, z tą różnicą, że poza górami najchłodniej jest nie na północnym wschodzie, ale nad morzem ( 16,5O C ) Na Niź Wielkopolskiej, Śląskiej, w zachodniej części Kotl. Sandomierskiej występują najwyższe wartości średnie (ponad 19°C). Roczna amplituda temperatury zmienia się od 17,1 O C nad morzem do 23°C na krańcach wschodnich OPADYPolska leży w umiarkowanie wilgotnych warunkach klimatycznych. Średnie opady wynoszą około 600 mm. Ponieważ wilgotne masy powietrza na...
|